leita

ELDRI PISTLAR

Stundum lendir maður í honum kröppum. Á fimmtudaginn var hringdi í mig maður og bað mig að tala á Oddfellow fundi kvöldið eftir. Ekki veit ég mikið um Oddfellow en gerði ráð fyrir að þetta væri svipað og Rótarý og Lions, en þar koma menn og halda erindi á

11. febrúar | Almennilegir menn (BJ)
Oftast er maður heppinn og lífið gengur sinn tíðindalitla vanagang. Stundum hlaðast ótíðindin hins vegar upp og maður veltir því fyrir sér hvenær nóg sé komið. Í haust dóu nokkrir vinir okkar Vigdísar á skömmum tíma og ég ætla að fara nokkrum orðum um þessa menn sem ég kynntist og

Við höfum flest, líklega öll, lent í einhverju svo sérstöku að við veltum því fyrir okkur hvort það hljóti ekki að vera til einhver æðri kraftur sem stýrir öllu. Hvernig getur það verið tilviljun að fjórir Magnúsar lendi í sama bekk? Eða að hjá sama fyrirtæki vinni sex Ólafar, sem


PISTLAR

01/06/2012 | 17:57

Þrjú stærstu skulda of mikið (JGH)

jon_g_3Þrjú af fimm stærstu sveitarfélögum landsins skulda of mikið og uppfylla ekki skilyrði sveitar- stjórnarlaga um fjárhagsstöðu.  Reykjanesbær skuldar 300% af árstekjum, Hafnarfjörður 259% og Kópavogur 244%. Reykjavík skuldar 110% (án skulda Orkuveitu Reykjavíkur) og Akureyri 140%. Þessar tölur segja að minna verður um framkvæmdir í þessum sveitarfélögum og þau gera lítið annað bitastætt en vinna fyrir skuldum næstu árin.

Það er góð aðferðafræði að miða skuldirnar við árstekjur því þær eru eini alvöru grunnurinn sem lánveitendur geta stólað á þegar þeir lána einstaklingum, fyrirtækjum, kirkjum og bæjarfélögum.

Besta tryggingin fyrir því að fá lán greitt til baka er að framtíðartekjur lántakenda séu í lagi.

En hvað þýðir það ef sveitarfélag verður gjaldþrota? Hvað geta kröfuhafar tekið upp í skuld? Eignir bæjarfélaganna, eins og skóla, íþróttahús, bæjarskrifstofur, lóðir eða einstök fyrirtæki bæjarfélaganna? Er eftir miklu að slægjast þar?

Geta kröfuhafar tekið heimili fólksins? Nei.

Ekki fer samt á milli mála að húseignir íbúa verði illseljanlegri ef sveitarfélög komast í þrot, líkt og gerst hefur á Álftanesi.

Þess vegna vaknar sú spurning hvað það merki í reynd ef sveitarfélög verða gjaldþrota? Hverju breytir það?

Væntanlega því að íbúarnir þurfa að greiða hærra útsvar til að greiða upp í skuldir? Þó er þak á því hvað hægt er að hækka útsvar á íbúa sveitarfélags mikið.

Álagið á Álftanesi, sem komst í þrot árið 2009, er mikið en íbúunum ekki óyfirstíganlegt. Það er 10% hærra en annarra sveitarfélaga, eða um 14,5% í stað um 13,2%.

Þá var sömuleiðis gripið til þess ráðs eftir þrotið 2009 að hækka álagningu fateignaskatts á íbúðarhús á Álftanesi upp í 0,4% úr 0,28%.

Lausnin á vanda Álftaness virðist sem stendur vera að sameinast Garðabæ og verður kosning íbúa um það mál í október næstkomandi.

Álftnesingar hafa hagrætt í rekstri en það sem mestu skiptir fyrir Garðbæinga er að lánadrottnar Álftaness hafa samþykkt að lækka skuldir sveitarfélagsins um 32%. Eftir stendur þá hvort það séu nægilega miklar afskriftir til að Garðbæingar bíti á agnið.

Þá vaknar sú spurning hvort kröfuhafar Kópavogs, Hafnarfjarðar og Reykjaness þrýsti á sameiningar vegna skuldavanda þessara sveitarfélaga.

Oft hefur verið rætt um að sameina sveitarfélögin á höfuðborgarsvæðinu. Garðabær og Seltjarnarnes standa vel og eru varla tilkippileg af þeirri ástæðu.

En kannski endar þetta á því að kröfuhafar koma þessum bæjarfélögum saman frekar en stjórnmálamennirnir.

Bæjarfélögin fyrir norðan íhuga núna að skella sér í stórfelldar skuldir til að kaupa Grímsstaði á Fjöllum og endurleigja jörðina til Kínverjans Nubo.

Það getur vel verið að pólitíkusar komi af fjöllum þegar rætt er um skuldir sveitarfélaga.

En menn taka ekki bæjarfélag svo glatt upp í skuld. Eða hvað?

Jón G. Hauksson
jgh@heimur.is

Share




© Allur rettur askilinn heimur.is (Heimur hf)
Heimur hf. Borgartúni 23 105 Reykjavik S. 512 7575 Fax. 561 8646 heimur@heimur.is